Damızlık Değer

 

Damızlık değer, yetiştirme programındaki bir hayvanın belirli bir özellik için değerini ifade eder.

Yıllar boyunca, dünya çapında büyükbaş hayvan yetiştiricilerinin hayvan seçiminde aradığı özellikler büyük ölçüde süt ve et gibi üretim özellikleriyle sınırlı kalmıştır. Bu nedenle her ırkın (Holstein, Simental, Brown Swiss, Jersey, Charolis, Aberden Angus ve diğerleri) damızlık değer hesaplaması farklıdır. Hatta aynı ırka ait sığır ırkının damızlık değerleri ise ülkeler arasında farklılık göstermektedir. Çünkü her ülkenin hayvan yetiştiriciliğinde dikkate aldığı kriterler farklılık göstermektedir.

RZG nedir?

RZG (Relativzuchtwerte, Relativ Zuchtwert Gesamt), Almanya Holstein Birliği (Deutschen Holstein Verbandes = DHV)’nin tavsiyesi üzerine süt sığırcılığı yetiştiriciliğinde Holstein boğalardan maksimum genetik verimlilik elde etmek amacıyla Holstein ırkının tüm özelliklerini yetiştiricilerin daha fazla kar elde etmesini hedefleyen Almanya Damızlık Değeridir.

Holstein, Kırmızı Holstein, Kırmızı-Beyaz Kombine Holstein, Kırmızı sığır-Angler ırklarında uygulanmaktadır. 2002’den bu yana Kırmızı sığır-Angler ve diğer ırklar için damızlık değer hesaplaması değiştirilmiştir.

RZG, süt verimini ve fonksiyonel özellikleri ekonomik öneme göre değerlendirir.

RZG’de elde edilen değerlerin orta noktası 100 puan olup (diğer sistemlerde bu değer sıfırdır) her bir standart sapma 12 puan aralıklarda olmaktadır.

( 64 …. 76 …. 88 …. 100 …. 112 …. 124 …. 136 )

( -3 ….. -2 …. -1 …… 0 …… +1 …… +2 ….. +3 )

GZW nedir?

Dünya çapında süt ve et fiyatlarındaki önemli düşüşler ve dengesizliklerin hayvan ürünlerinden elde edilen ekonomik getiriyi azaltmasından dolayı hayvancılık sektöründe maliyet düşürücü özelliklerin önemi artmıştır. Bu nedenle de kombine verime sahip sığır ırklarını (Fleckvieh Simmental, Brown Swiss) yetiştirmek daha da cazip hale gelmiştir. Son zamanlarda kombine ırklarda fonksiyonel özelliklerin artan önemi ve damızlık değerlerinin belirlendiği özellik sayısı (yaklaşık 50) da artmıştır.

Yukarıda anlatılan sebeplerden dolayı Fleckvieh Simmental ve Brown Swiss ırklarında damızlık değerin belirlenmesi zamanla karmaşık bir hal almıştır. Bu iki ırkın sayısız fonksiyonel ve işlevsel özellikleri ile maliyet düşürücü özellikleri, Avusturya, Bavyera, Baden-Württemberg, Hessen, ve Çek Cumhuriyeti’nden temsilcilerin oybirliğiyle genetik olarak belirlenmiş, Uluslararası kabul görmüş ve yetiştirici ekonomisine katkı sağlayacak Damızlık Değer olan GZW (Gesamtzuchtwert)ortaya çıkmıştır.

GZW Avusturya’da 1998’den beri, Almanya’da 2002’den beri, Çek Cumhuriyeti’nde ise 2016’dan beri seçim kriteri olmuştur.

GZW’de elde edilen değerlerin orta noktası 100 puan olup (diğer sistemlerde bu değer sıfırdır) her bir standart sapma 12 puan aralıklarda olmaktadır.

( 64 …. 76 …. 88 …. 100 …. 112 …. 124 …. 136 )

( -3 ….. -2 …. -1 …… 0 …… +1 …… +2 ….. +3 )

 

Mustafa Solak
mustafa.solak@digikobi.net